تاریخ:
لحظه بازگشایی تونل شهید میرزایی پس از پایان عملیات ایمنسازی 
درس شصت و هفت
معادل فارسی «فلاسک» خندهدار است؟
«دمابان» از واژههای مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی است که در برابر واژه «فلاسک» به تصویب رسیده است بهعنوان ظرف دوجدارهای که دمای محتویات درون خود را ثابت نگه دارد.
«دمابان» بهعنوان معادل واژه «فلاسک» مصوب شده است؛ واژهای که در میان گویشوران زبان فارسی چندان جا نیفتاده است.
به گزارش ایسنا، «دمابان» از واژههای مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی است که در برابر واژه «فلاسک» به تصویب رسیده است بهعنوان ظرف دوجدارهای که دمای محتویات درون خود را ثابت نگه دارد.
سمانه ملکخانی، پژوهشگر زبان فارسی در یادداشتی درباره این واژه نوشته است: «دمابان» (در برابر فلاسک: flask) سالهاست که زمینهساز خندههای زورکی است. ببینیم آیا این برابرگذاری تنها در زبان ما مسخره است یا در زبانهای دیگری هم ممکن است استعداد پیشرفت (!) داشته باشد.
فلاسک انگلیسی، از ریشهای نامشخص، احتمالاً لاتین، بهمعنی «بشکه» و «ظرف» است. برخی نیز آن را از ریشۀ ژرمنی (Germanic) دانستهاند که در آن صورت معنی «پوشش بطری بافتهشده از کاه» را میدهد.
در زبان عربی هم آن را «کظیمة» نامیدهاند که از ریشۀ «کظم» بهمعنی «بروز ندادن» و «نگهداشتن» و «فروخوردن» است. حتی در مواردی برابر «قارورة» برای آن بهکار رفته است، بهمعنای «شیشه»، «ظرف» و «بطری». در زبانهایی مانند روسی، ایتالیایی، ترکی، و اردو نیز، با تلفظها و نگارشهای مختلف، از وامواژۀ Thermos (در اصلْ نام ویژند) استفاده شده که معنی «گرما» و «حرارت» دارد (حالآنکه «دمابان» گزینهای دقیقتر است). پس، اگر بنا بر تمسخر باشد، این واژهها هم میتوانند زمینهساز این منظور باشند و اگر آنها مضحک نیستند دلیلی برای مسخره بودن واژۀ فارسی هم نیست.
پسوند «-بان» در «دمابان» نمایانگر معنای «حفاظت»، «نگاهبانی» و «پایش»، و «مهارکردن» است؛ مثل «بادبان» (که برای مهار باد استفاده میشود)، «گرمابان» (به دو معنای گرمابه و استاد حمامی، برای حفاظت از گرمای حمام و ادارۀ امور حمام)، و «سایهبان» (برای حفاظت در برابر آفتاب). کار «دمابان» نیز حفظ دمای مواد درون خود است.
تصور کنیم که اگر سالها پیش، بدون اینکه نامی از فرهنگستان برده شود، این واژه را در تبلیغات تلویزیون یا بر روی تابلوهای تبلیغاتی سطح شهر میدیدیم، آیا بازهم به نظرمان خندهدار بود یا مشکل ما تنها عنوان «فرهنگستان» است؟
لینک کوتاه: کپی لینک
هشدار جدی برای سواحل مازندران؛ دریای خزر طوفانی میشود سیستان و بلوچستان زیر سایه دمای ۵۰ درجه؛ هشدار تداوم گرما و طوفان گزارش بیمه مرکزی از پرداخت خسارت خودروهای آسیبدیده کویت حمله به مواضع آمریکا در این کشور را محکوم کرد بازداشت یک عضو شورای اسلامی شهر ارومیه تایید شد واکنش کاربران به استوری جنجالی کیلیان امباپه با یک چهره مشهور زن انصارالله: اگر منطقه منفجر شود، بزرگترین بازنده آمریکا خواهد بود گزارش نیویورک تایمز از استقرار هواپیماهای سوخترسان آمریکایی در پایگاههای اسرائیل شمار قربانیان زلزله ونزوئلا به ۵۱۱۹ نفر رسید رکوردشکنی تاریخی؛ فیفا از جام جهانی ۲۰۲۶ مبلغ ۱۵ میلیارد دلار سود کرد دستور فوری پزشکیان برای رسیدگی به خسارت صیادان آسیبدیده از حملات آمریکا تلاش جدی پرسپولیس برای جذب ابوالفضل رزاقپور از فولاد خوزستان اردن از احضار کاردار ایران خبر داد تشدید گرانی در راه بازار لوازم خانگی/ چرا ممنوعیت واردات لوازم خانگی یک اشتباه بزرگ است؟ سناتور آمریکایی: صدها سرباز مجروح وخیم در جنگ علیه ایران داریم