نخستین تلاش بومی ایالات متحده آمریکا برای ساخت تانک (+تصاویر)

عصر ایران؛ مجله تصویری سلاح - وقتی صحبت از تاریخچه تانک ها می شود، ناخودآگاه نام غول های زرهی جنگ جهانی دوم یا تانک های پیشرفته امروزی به ذهن خطور می کند. اما کمتر کسی می داند که اولین قدم های ایالات متحده آمریکا در مسیر زرهی، با همکاری غول خودروسازی جهان یعنی «هنری فورد» و در روزهای بحرانی جنگ جهانی اول برداشته شد.

تانک 3 تنی فورد مدل 1918 (Ford M1918) یکی از ناشناخته ترین و در عین حال جذاب ترین پروژه های زرهی تاریخ است؛ تانکی که از دل قطعات خودروی معروف «فورد مدل T» متولد شد تا ارتش بی تانک آمریکا را در اروپا نجات دهد.

بحران 1917؛ ورود به جنگ جهانی با دست های خالی!

آمریکا تا سال 1917 خود را از آتش جنگ بزرگ اروپا دور نگه داشته بود. اما زمانی که سرانجام تصمیم گرفت وارد میدان شود، با یک بحران بزرگ روبرو شد: کمبود شدید تجهیزات مدرن جنگی.

ارتش آمریکا عملا هیچ تانک، هواپیما یا حتی سلاح سبک کافی برای تجهیز نیروهای اعزامی خود به اروپا نداشت. در آن زمان، تانک فرانسوی رنو اف تی-17 (FT-17) پادشاه میدان نبرد بود. آمریکایی ها می دانستند که فرانسه به تنهایی نمی تواند نیاز آن ها به تانک را برطرف کند. در همین جا بود که ارتش به سراغ شرکت خودروسازی فورد رفت تا یک راهکار سریع، ارزان و سبک برای جبران این کمبود پیدا کند.

رنو اف تی-17

مهندسی تانک فورد؛ وقتی دو موتور خودرو به هم گره می خورند!

شرکت فورد برای طراحی این تانک، چرخ را از اول اختراع نکرد؛ بلکه از الگوهای رنو اف تی-17 و قطعات موجود در خط تولید خودروهای خود استفاده کرد. نتیجه کار یک سازه 3 تنی با مشخصات فنی عجیب بود:

پیشرانه خودرویی: فورد برای تامین قدرت این تانک، از دو موتور جفت شده فورد مدل T (هر کدام 45 اسب بخار، مجموعا 90 اسب بخار) استفاده کرد. این ترفند هوشمندانه، هزینه تولید را به شدت کاهش داد.

سرعت و برد حرکتی: این تانک کوچک با یک جعبه دنده سیاره ای فورد می توانست به حداکثر سرعت حدود 13 کیلومتر بر ساعت برسد. مخزن سوخت 64.4 لیتری آن نیز بردی معادل حدود 54 کیلومتر را فراهم می کرد.

کابین تنگ، پرصدا و بدبو: این تانک دو خدمه داشت؛ راننده در سمت راست و فرمانده/تیربارچی در سمت چپ او می نشست. فضای داخلی تانک به شدت تنگ، داغ، پر از صدای گوش خراش موتور و بوی شدید بنزین و باروت بود؛ وضعیتی که البته ویژگی مشترک تمام تانک های اولیه تاریخ به شمار می رفت.

بزرگ ترین ضعف تاکتیکی: تانکی بدون برجک چرخشی

بر خلاف رنو اف تی-17 که با برجک چرخشی 360 درجه خود انقلابی در صنعت زرهی ایجاد کرد، تانک فورد ام1918 یک ضعف بزرگ داشت: سلاح اصلی آن ثابت بود.

تنها تسلیحات این تانک، یک قبضه تیربار کالیبر 0.30 بود که به صورت ثابت روی پنل جلویی تانک نصب شده بود. این یعنی تیربارچی زاویه حرکت بسیار محدودی داشت و برای نشانه گیری دقیق روی اهداف چپ یا راست، راننده مجبور بود کل تانک را بچرخاند! این محدودیت، ارزش تاکتیکی تانک فورد را در جبهه های نبرد به شدت کاهش می داد.

پایانی زودهنگام با امضای پیمان آتش بس

ارتش آمریکا که پتانسیل تولید انبوه فورد را می شناخت، سفارش عظیمی برای ساخت 15000 دستگاه از این تانک را ثبت کرد. فورد حتی مدعی شده بود که می تواند روزانه 100 دستگاه از این تانک را تولید و روانه جبهه ها کند.

اما ورق به سرعت برگشت. تنها 15 دستگاه از این تانک ساخته شده بود که فقط 2 نمونه از آن ها برای آزمایش به فرانسه ارسال شدند. آزمایش های اولیه در گل و لای جبهه غرب نشان داد که این تانک محدودیت های شدیدی دارد. از سوی دیگر، تانک های فرانسوی رنو به تعداد کافی تامین شدند و سرانجام با امضای پیمان آتش بس در نوامبر 1918 و پایان جنگ جهانی اول، پروژه فورد برای همیشه لغو شد.

بازماندگان تاریخ

از 15 دستگاه تانک فورد مدل 1918 که در آن سال ها ساخته شد، امروز تنها 2 نمونه در کل جهان باقی مانده است که هر دو به عنوان گنجینه های موزه ای در آمریکا (یکی در فورت بنینگ جورجیا و دیگری در فورت لی ویرجینیا) نگهداری می شوند.

شناسنامه و اطلاعات فنی تانک ام1918 در یک نگاه

تنظیم و ترجمه: محمدمهدی حیدرپور

گربه هایی که اندازه یک ببر ادعا دارند؛ و ظاهرا اشتباه هم نمی کنند

بیشتر بخوانید:

تانک فیات 2000؛ اولین غول زرهی و دژ متحرک ایتالیا(+فیلم و عکس)

تماشاخانه

نبرد کانای؛ روز سیاه ارتش روم / وقتی ناگهان رخ هلال ماه به سمت ارتش دشمن برگشت

قدیمی‌ترین موجود زنده جهان در آمریکاست ؛ یک نفر این را به ترامپ بگوید!

فیلم های دیگر