آیا نفت ونزوئلا می‌تواند هند را از بحران هرمز نجات دهد؟

در حالی که جنگ ایران و آمریکا–اسرائیل مسیرهای انرژی جهان را به آشوب کشانده، ونزوئلا ناگهان به یکی از مهم‌ترین بازیگران بازار نفت برای هند تبدیل شده است.
به گزارش عصر ایران، دلسی رودریگز رئیس‌جمهور موقت ونزوئلا، قرار است هفته آینده راهی هند شود تا درباره فروش نفت مذاکره کند؛ سفری که می‌تواند نقشه انرژی آسیا را تغییر دهد.

ونزوئلا در ماه جاری به سومین تأمین‌کننده بزرگ نفت خام هند تبدیل شده؛ آن هم در شرایطی که جنگ علیه ایران و بسته شدن تنگه هرمز، کشورها را برای پیدا کردن منابع جایگزین انرژی به تکاپو انداخته است.

بر اساس داده‌های رهگیری انرژی، صادرات نفت ونزوئلا به هند نسبت به آوریل تقریباً ۵۰ درصد افزایش یافته است.

«مارکو روبیو» وزیر خارجه آمریکا اعلام کرده که «دلسی رودریگز» هفته آینده برای گفت‌وگو درباره فروش نفت به هند سفر خواهد کرد.

ونزوئلا با حدود ۳۰۳ میلیارد بشکه ذخایر نفتی ـ معادل حدود ۱۷ درصد ذخایر شناخته‌شده جهان ـ بزرگ‌ترین ذخایر نفتی دنیا را در اختیار دارد؛ حتی بیشتر از عربستان سعودی و آمریکا.
با این حال، سال‌ها تحریم‌های آمریکا و سوءمدیریت داخلی باعث فروپاشی بخش بزرگی از صنعت نفت این کشور شده بود.

اکنون اما با شعله‌ور شدن بحران خاورمیانه و فشرده‌تر شدن بازار انرژی، واشنگتن که پس از ربوده شدن «نیکلاس مادورو» توسط نیروهای آمریکایی در ژانویه، کنترل صنعت نفت ونزوئلا را در دست گرفته، ظاهراً می‌خواهد دوباره نفت ونزوئلا را وارد بازار جهانی کند.

هند طی ماه‌های گذشته خرید نفت روسیه را افزایش داده بود؛ موضوعی که خشم آمریکا را برانگیخت، زیرا واشنگتن معتقد است درآمدهای نفتی روسیه به ادامه جنگ اوکراین کمک می‌کند.

پیش از آغاز جنگ ایران، «نارندرا مودی» نخست‌وزیر هند وعده داده بود خرید نفت روسیه را متوقف کرده و به‌جای آن نفت آمریکا و ونزوئلا را وارد کند.

حالا مارکو روبیو که از امروز ۲۳ تا ۲۶ مه به هند سفر کرده تا درباره تجارت، همکاری دفاعی و امنیت انرژی مذاکره کند، می‌گوید واشنگتن قصد دارد این مسیر را تثبیت کند.

او گفت: «ما می‌خواهیم هر مقدار انرژی که هند بخواهد به آن‌ها بفروشیم.»

روبیو همچنین افزود: «فرصت‌های بزرگی در نفت ونزوئلا وجود دارد و طبق اطلاعات من، رئیس‌جمهور موقت ونزوئلا نیز هفته آینده به هند سفر خواهد کرد.»

تحلیلگران معتقدند آمریکا تلاش می‌کند زنجیره جهانی انرژی را بازطراحی کند؛ هم نفوذ ایران در بازار نفت را کاهش دهد و هم کنترل خود بر صنعت نفت ونزوئلا را گسترش دهد.

بحران هرمز چه بلایی بر سر هند آورد؟

تقریباً نیمی از واردات نفت خام هند معمولاً از طریق تنگه هرمز و از کشورهای حوزه خلیج فارس تأمین می‌شود؛ همچنین بخش بزرگی از گاز طبیعی مایع هند نیز از همین مسیر عبور می‌کند.

اما با تشدید درگیری‌ها پیرامون ایران، این گذرگاه استراتژیک عملاً از دسترس خارج شده است.

هند که پس از هفت سال وقفه، در ماه آوریل دوباره واردات نفت ایران را آغاز کرده بود، حالا بار دیگر این خریدها را متوقف کرده؛ زیرا محاصره دریایی بنادر ایران توسط آمریکا مانع رسیدن محموله‌های نفتی شده است.

در همین حال، صادرات نفت عربستان به هند نیز تقریباً نصف شده و از ۶۷۰ هزار بشکه در روز در آوریل به حدود ۳۴۰ هزار بشکه رسیده است.

مقام‌های هندی همچنین نسبت به امنیت دریایی در خلیج فارس ابراز نگرانی کرده‌اند.
۱۳ کشتی هندی در منطقه گرفتار شده‌اند و دهلی‌نو اعلام کرده تا زمان بازگشت امن آن‌ها، تمایلی به اعزام کشتی‌های بیشتر برای حمل نفت ندارد.

چند کشتی مرتبط با هند نیز در نزدیکی تنگه هرمز و سواحل عمان هدف حمله یا توقیف قرار گرفته‌اند.
یک کشتی باری با پرچم هند هم پس از آتش‌سوزی ناشی از حمله احتمالی پهپادی یا موشکی در آب‌های عمان غرق شد.

این اختلال گسترده باعث کاهش شدید عرضه جهانی نفت و افزایش تقاضا برای منابع جایگزین شده؛ فرصتی که حالا ونزوئلا می‌خواهد از آن استفاده کند.

چرا آمریکا به سمت نفت ونزوئلا چرخیده؟

با وجود عظیم‌ترین ذخایر نفتی جهان، ونزوئلا به‌دلیل سال‌ها تحریم آمریکا اکنون کمتر از یک درصد نفت جهان را تولید می‌کند.

در سال ۲۰۰۷ «هوگو چاوز» بخش بزرگی از صنعت نفت ونزوئلا را ملی کرد و درآمدهای آن را به برنامه‌های اجتماعی اختصاص داد.
واشنگتن نیز در پاسخ، تحریم‌های سنگینی علیه کاراکاس اعمال کرد که صادرات نفت این کشور را فلج کرد.

اکنون شرکت آمریکایی «شورون» تنها غول نفتی آمریکاست که هنوز حضور قابل‌توجهی در ونزوئلا دارد و روزانه حدود ۲۵۰ هزار بشکه نفت تولید می‌کند.

گزارش‌ها همچنین حاکی از آن است که شرکت «اکسون‌موبیل» پس از نزدیک به دو دهه در آستانه بازگشت به ونزوئلا قرار دارد.

منتقدان می‌گویند هدف واقعی واشنگتن از فشار علیه مادورو، نه دموکراسی و حقوق بشر، بلکه بازپس‌گیری کنترل یکی از بزرگ‌ترین ذخایر نفت جهان بوده است.

رابطه هند و نفت ونزوئلا

هند سال‌هاست با صنعت نفت ونزوئلا ارتباط دارد.
شرکت‌های دولتی هند از سال ۲۰۰۸ وارد پروژه‌های نفتی ونزوئلا شدند و تا سال ۲۰۱۲ هند به بزرگ‌ترین واردکننده آسیایی نفت این کشور تبدیل شد.

پیش از تشدید تحریم‌های آمریکا در سال ۲۰۱۹، ونزوئلا یکی از مهم‌ترین تأمین‌کنندگان نفت هند بود.

اما تحریم‌های واشنگتن علیه شرکت نفت دولتی ونزوئلا (PDVSA) باعث شد پالایشگاه‌های هندی خرید نفت این کشور را کاهش دهند تا گرفتار تحریم‌های ثانویه آمریکا نشوند.

پس از تغییرات سیاسی اخیر در کاراکاس و توافق جدید نفتی با آمریکا، مجدداً برخی شرکت‌ها اجازه خرید نفت ونزوئلا را پیدا کرده‌اند.

نفت سنگین ونزوئلا به‌ویژه برای پالایشگاه عظیم «ریلیانس» در جام‌نگر هند بسیار مناسب است؛ یکی از معدود پالایشگاه‌های جهان که توان فرآوری نفت فوق‌سنگین را دارد.

بر اساس داده‌های «کپلر»، ونزوئلا در ماه جاری روزانه حدود ۴۱۷ هزار بشکه نفت به هند صادر کرده؛ در حالی که این رقم در آوریل ۲۸۳ هزار بشکه بود و طی ۹ ماه گذشته تقریباً هیچ صادراتی انجام نمی‌شد.

اکنون با افزایش واردات نفت هند به حدود ۴.۹ میلیون بشکه در روز، سفر هم‌زمان روبیو و رودریگز به دهلی‌نو می‌تواند زمینه‌ساز توافقی بزرگ برای ادامه این جهش صادراتی باشد.

ادعای واشنگتن تایمز: ایران و آمریکا طی ۲۴ ساعت آینده توافق صلح را اعلام می‌کنند

بیشتر بخوانید:

آمریکا نفتکش مرتبط با ونزوئلا را در اقیانوس هند توقیف کرد

تماشاخانه

نبرد کانای؛ روز سیاه ارتش روم / وقتی ناگهان رخ هلال ماه به سمت ارتش دشمن برگشت

قدیمی‌ترین موجود زنده جهان در آمریکاست ؛ یک نفر این را به ترامپ بگوید!

فیلم های دیگر