تاریخ:
دانشگاههای دولتی هم باید شهریه بگیرند 
درس هشتاد و چهار
کتابخوانی
و اینگونه هواپیما به ایران آمد
با وقوع كودتای انگلیسی سوم اسفند ۱۲۹۹ شمسی و تشكيل قشون متحدالشكل، رضاخان به فكر خريداری چند فروند هواپيما براي پشتيبانی از نيروهای زمينی افتاد. وی تصميم گرفت در سازمان قشون متحدالشكل خود، محلی به نام دفتر هواپيمايی پيشبينی شود.
عصر ایران؛ جواد لگزیان - آرزوی انسان برای پرواز بر فراز آسمان آبی شاید از اولین روزهای حضور او بر کره خاکی آغاز شده است؛ شوقی شورانگیز که بعدها باعث پدید آمدن بالن، گلایدر و هواپیما شده و هر لحظه او را به اوج نزدیک کرده است.
دکتر محمدرضا بابایی با سابقه ۳۲ سال کادر فنی پرواز در کتاب «و اینگونه هواپیما به ایران آمد» درصدد است داستان این امید را در سه فصل پرواز از رؤیا تا واقعیت، گسترش جهانی هواپیما در حوزۀ نظامی و گسترش هواپیما در حوزۀ غیرنظامی با تأکید بر ایران روایت کند و برایمان از رویای پرواز تا ماجرای پرواز را با روایتی زیبا و عکسهایی دیدنی تعریف کند.
به این ترتیب در این کتاب می خوانیم که تنها هشت سال پس از پرواز موفق برادران رایت در آمریکا، مردمان این مرزوبوم در مسجدسلیمان شاهد پرواز هواپیمایی بودند که بهمنظور حفاظت از لولههای نفت وارد ایران شده بود.
در سال ۱۲۹۲ شمسی این پرنده برای نخستینبار در آسمان تهران ظاهر شد. پس از آن در جریان هجوم همهجانبۀ بیگانگان در جریان جنگ جهانی اول، اهالی مناطق زیادی از ایران شاهد پرواز این ماشین پرنده در آسمان بودند. گذشته از همۀ موارد فوق، از سال ۱۳۰۰ هوانوردی ایران با فرود رسمی دو فروند هواپیمای انگلیسی در فضای باز جنوبغربی تهران در قلعهمرغی رسمیت یافت.
کتاب در صفحات نخست از نقاشیهای باستانی در هند و استرالیا می نویسد و سودای پرواز: تعدادی نقاشی باستانی در برخی از مناطق کشور هند وجود دارد که موجوداتی را در آنچه که شبیه لباس فضایی به نظر می آید، نشان می دهند. تخمین زده می شود که این هنرهای ماقبل تاریخ قدمتی بیش از ۱۰ هزار سال داشته باشند... در استرالیا نیز صدها نقاشی سنگی با قدمت بیش از ۱۰۰هزار سال، از موجوداتی با چشمان و سرهای بیشازحد بزرگ و ساختار بدنی عجیب پیدا شدهاند که بهنوعی به اعتبار تئوریهایی مانند نظریۀ فضانوردان باستان افزودهاند.
برخی معتقدند که نقاشیهای استرالیا که به نام غارنگارههای واندجینا شناخته می شوند همانند تصویرسازیهای غارهای چاراما به فرازمینیهایی مربوط اند که هزاران سال پیش از زمین دیدن کرده و در شکلگیری مسیر تاریخ بشریت نقش مهمی داشتهاند.
در ادامه پس از حکایت غارنشینان فضانورد کتاب سراغ چگونگی اختراع بالن، گلایدر و کشتی هوایی و البته قصه بالن در ایران می رود: تاریخ هوانوردی عملی در ایران از سال ۱۲۷۰ شمسی و با ورود اولین بالنها در زمان ناصرالدین شاه قاجار آغاز گردید که طی آن دو مرد فرانسوی و آمریکایی بالنهایی را در تبریز و تهران به نمایش درآوردند. ميدان مشق تهران اولين مکانی در پايتخت بود که قرار شد بالن از آنجا به پرواز درآيد...
کتاب در دومین فصل ابتدا از جریان برادران رایت و ارتش آمریکا (۱۲۸۶) و بعد با نگاهی به جنگ جهانی اول کتاب از جولان هواپیماهای انگلیسی در قصر شیرین (۱۲۹۶) و حضور هواپیماهای روسی در ترکمن صحرا (۱۲۹۶) می نویسد.
کتاب نخستین تجربۀ قوای ایران در بهکارگیری هواپیما (۱۲۹۸) را در سرکوب نيروهاي جنگل توسط هواپیماهای انگلیسی نشان می دهد و آنگاه از نخستین هواپیمای نظامی ایران (۱۳۰۱) یاد می کند: با وقوع كودتاي انگلیسی سوم اسفند ۱۲۹۹ شمسي و تشكيل قشون متحدالشكل، رضاخان به فكر خريداري چند فروند هواپيما براي پشتيباني از نيروهاي زميني افتاد.
وی تصميم گرفت در سازمان قشون متحدالشكل خود، در شعبۀ تنسيقات (رتقوفتق، ساماندهی) دايرۀ عمليات، محلی به نام دفتر هواپيمايي پيشبيني شود و بهاینترتیب براي نخستينبار در ارتش ايران نام هواپيمايي در سازمان مطرح و درحقيقت هستۀ مركزي نيروي هوايي ايران شکل گرفت...
در سال ۱۳۰۱ نخستين هواپيما از شركت يونكرس آلمان خريداري شد. این هواپیما از نوع یونکرس اف ـ۱۳ بود که قطعات آن در صندوقی به تهران منتقل و در فرودگاه قلعهمرغی سَرهم و آمادۀ پرواز گردید. همزمان خلبان و تعمیرکارِ هواپیما نيز استخدام و از آلمان وارد ايران شدند...
سپس کتاب بیان می کند که با کمکهای مردمی بعدها سه هواپیمای یونکرس اف ـ۱۳ به ناوگان هوایی ایران پیوست که مازندران و هما نامیده شد و چند ماه بعد هم چهار هواپيما از نوع دوهاويلاند از روسيه خريداري شد.
بهاینترتیب در اواخر سال ۱۳۰۲ شمسی، نيروي هوايي ايران داراي هفت فروند هواپيما بود كه خلبانان و کارکنان فنی آن آلماني و روسيتبار بودند. با عنایت به موارد فوق، اولین هستۀ نیروی هوایی ایران در ۲۰ اسفند ۱۳۰۲ با سه فروند یونکرس آلمانی و چهار فروند دوهاویلاند روسی تشکیل شد و در 11 خرداد ۱۳۰۳ فرمان تشکیل قوای هوایی صادر گردید.
در سومین فصل هم کتاب از گسترش هواپیما در حوزۀ غیرنظامی حرف می زند و از ورود هواپیما به مسجدسلیمان (۱۲۹۸) سخن به میان می آید: اکتشاف نفت زمینهای برای فرود هواپیماهای غیرنظامی در ایران بود. پس از استخراج اولین چاه نفت در مسجدسلیمان و موفقیتهایی که انگلیسیها درزمینۀ استخراج نفت ایران به دست آورده بودند درصدد انتقال نفت استخراجی از طریق خط لوله از میدان نفتی نفتون در مسجدسلیمان به آبادان برآمدند. راهاندازی، بهرهبرداری و برطرف کردن اشکالات خط لوله نیازمند حضور دائم مسئولین فنی در سراسر مسیر و حراست از آن در مقابل خرابکاری احتمالی بود.
در ادامه کتاب پس از روایت جالب پست هوایی در سطح جهانی سرگذشت ورود نخستین هواپیما به تهران (۱۲۹۲) را می نگارد: در دوازدهم دیماه ۱۲۹۲ که مصادف با دوران حکومت احمدشاه قاجار بود آسمان شهر تهران شاهد پرواز نخستین هواپیما بود. ماجرا ازاینقرار بود که یک فروند هواپیما از نوع بلریوـ۱۱ که از مسیر انزلی ـ قزوین وارد فضای تهران شده بود پس از پدیدار شدن در آسمان شهر در محوطۀ مسطحی در مرکز شهر فرود آمد.
چون در آن زمان فرودگاهی در تهران وجود نداشت خلبان، میدان مشق لشکر قزاق (محل وزارت امور خارجۀ فعلی) را بهعنوان بهترین گزینه جهت فرود انتخاب کرد و در همانجا فرود آمد. این اولین برخورد مردم تهران با پرندهای آهنین به نام هواپیما محسوب می شد. این دستاورد فنّاوری آنقدر عجیب بود که هنوز ساعتی از فرود نگذشته اطراف میدان توسط مردم احاطه گردید و سیل جمعیت برای تماشای آن هجوم آورده بودند.
به نوشته کتاب نخستین پست هوایی میهنی (۱۳۱۵) این چنین آغاز گشت: پس از خروج یونکرس از کشور، ایران جهت جایگزینی و ایجاد سرویس پست هوایی اقدام به خرید دو فروند هواپیمای دوهاویلاندـ۸۹ دراگنراپید ساخت انگلستان از آن کشور کرد که پس از انتقال به بندر خرمشهر و آمادهسازی در اهواز در تاریخ ۱۶ اسفند ۱۳۱۵ بهسوی تهران پرواز کردند و از آن به بعد مجدداً پست هوایی در ایران دایر گردید.
داستان نخستین خطوط هواپیمایی میهنی (۱۳۲۴) هم از این قرار است: در سال ۱۳۲۲ شمسی دو تن از بازرگانان ایرانی به نامهای رضا افشار و غلام ابتهاج نخستین شرکت هواپیمایی حامل پرچم ایران را با نام ایرانین ایرویز تأسیس کردند و فعالیت خود را در اواسط ۱۳۲۴ شمسی با ایجاد یک مسیر محدود پروازی و جابهجایی بار و مسافر بین تهران و مشهد آغاز کرد.
کتاب «و اینگونه هواپیما به ایران آمد» نوشته دکتر محمدرضا بابایی را در ۱۲۶ صفحه انتشارات آرمان رشد رهسپار بازار کتاب کرده است.
لینک کوتاه: کپی لینک
ورود هواپیماهای نظامی روسیه به حریم دفاع هوایی کره جنوبی هشدار سردار شکارچی به «ایراناینترنشنال» و «رادیو فردا»: در بانک اهداف نظامی ما جای میگیرید نخستوزیر قطر به تهران می آید سخنگوی ارتش: برای سناریوی عملیات زمینی آمریکا آمادهایم سخنگوی دولت: تغییری در سهمیه بنزین ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی تا پایان شهریور اعمال نخواهد شد خرید قسطی طلای دیجیتال؛ وقتی کمبود نقدینگی شروع سرمایهگذاری را عقب نمیاندازد گفتگوی تلفنی پوتین و الجولانی انتقاد علیرضا خمسه از پایین آمدن کیفیت آثار سینما، تلویزیون و موسیقی انتقاد وزیر ارشاد از طرح «مقابله با نفوذ» مجلس زنان موتورسوار قربانیان لجاجت بروکراتیک/ وقتی فراجا صورت مسئله را پاک میکند خاطره جالب اخوان ثالث از خانم گلرخسار تاجیکی پیمان مکه؛ از تهران تا آتن و ظهور یک معماری امنیتی تازه حاج آقا مجتبی محرم اسرار مملکت بود / آیت الله مجتبی خامنه ای عهده دار پاسخگویی به مسائل شرعی مربوط به زندان، امور امنیتی، نظامی، جاسوسی و ... بودند ژاپن «ناگهان» را به اسکار 2027 معرفی کرد پزشکیان: به کوری چشم دشمنان ایران را آباد میکنیم