بیماری داروخوری در ایران!

هنگام مراجعه به داروخانه ، کمتر بیماری را می توان یافت که اقلام دارویی اش کمتر از سه قلم باشد و حتی گاهی مراجعان تا دو کیسه دارو در دست دارند.گویی فرهنگ نانوشته ای بر جامعه حاکم است که می گوید: درد کم هم که باشد زیاد است ،اما دارو کیسه کیسه اش هم در خانه باشد کم است.

به گزارش ایرنا اگر در یک کشور پیشرفته خارجی، بیماری بدون دارو از نزد پزشک بازگردد ، مساله عجیبی نیست اما در کشور ما این تصور باب شده که اگر پزشکی به اندازه یک پلاستیک دارو ننویسد، دکتر خوبی نیست.

این درحالی است که هر دارویی به هرحال بدون عارضه نبوده و از سوی دیگر با مصرف بی رویه داروها، مقاومت دارویی در بدن ایجاد می شود.

هرچند به گفته مسوولان وزارت بهداشت سرانه مصرف دارو در ایران از برخی کشورها پایین تر است اما برخی پزشکان برای بیماران خود خیلی سخاوتمندانه و بی رویه ، انواع داروها را تجویز می کنند بطوریکه گاهی مواقع در بین داروهای کودکی که به به خاطر یک سرماخوردگی خفیف نزد پزشک برده شده است، داروهای مختلف از آمپول گرفته تا ژلوفن و آنتی بیوتیک دیده شود.

این در حالی است که به گفته علیرضا یلدا عضو فرهنگستان علوم پزشکی، یکی از شاخص های فرهنگ جامعه پزشکی، میزان مصرف دارو در آن جامعه است و هرچه میزان مصرف دارو در یک جامعه بیشتر باشد به همان اندازه فرهنگ جامعه پزشکی پایین تر است.

تجویز دارو برای بیمار، تحت تاثیر عوامل متعددی مانند پزشک ، ارتباطات متقابل پزشک و داروساز و بیمار، بستر اجتماعی حاکم بر محیط و منطقه، قیمت دارو و شرایط اقتصادی بیمار و قوانین بیمه ها قرار دارد.

یکی از عوامل بی رویه تجویز دارو برای بیمار را می توان نبود راهنماهای بالینی و نظارت بر نسخ پزشکی عنوان کرد.

رسول دیناروند رییس سازمان غذا و دارو درباره نظارت بر نسخ پزشکی در گفت و گو با خبرنگار اجتماعی ایرنا ، خاطرنشان می کند: نظارت بر تجویز داروها در نسخ پزشکی وجود دارد اما نظارت کامل نداریم.

وی می افزاید: سامانه کنترل نسخ پزشکی در همه دانشگاه ها وجود دارد و در این زمینه نیز اولویت هایی هم داریم که برخی نسخ را ارزیابی کرده و بازخورد آن را به پزشکان ارائه دهیم.

دیناروند تصریح می کند: ممکن است پزشکانی وجود داشته باشند که بی مورد ، دارو تجویز کنند.

مهدی پیر صالحی مدیر کل نظارت و ارزیابی دارو و مواد مخدر سازمان غذا و دارو نیز دراین باره می گوید: به منظورجلوگیری از مصرف غیر منطقی دارو کمیته ای با عنوان کمیته تجویز و مصرف منطقی دارو در سازمان غذا و دارو فعال است که نسخ پزشکان را بررسی کرده و اخطارهایی در مورد تجویز ها به پزشکان می دهد.

وی تصریح می کند: فعالیت این کمیته در چند سال اخیر کمرنگ شده بود و کار اجرایی چندان قوی انجام نمی داد اما اکنون دوباره با قوت کار خود را شروع کرده و بررسی نسخ را انجام می دهد.

تجویز صحیح دارو مستلزم شناخت صحیح بیماری است

فاطمه سلیمانی دبیر کمیته کشوری تجویز و مصرف منطقی داروی سازمان غذا و دارو نیز دراین باره می گوید: هر دارویی فارغ از اینکه چه دارویی است دارای تاثیر های جانبی است برخی از داروها عوارض شدید تر و برخی عوارض کمتری دارند.

وی می افزاید: زمانی که بیمار به پزشکی مراجعه می کند او با ارزیابی عوارضی که دارو برای بیمار به وجود می آورد و مشکلاتی که بیماری برای مراجعه کننده در پی آورده، اقدام به تجویز داروی مناسب می کند.

به هرحال تجویز سیار مهم است که تجویز دارو بر اساس راهنمای بالینی صورت گیرد اما در این بین باید فرهنگ عمومی مردم نیز اصلاح شود تا از پزشکان درخواست یا انتظار تجویز زیاد دارو نداشته باشند.

تجویز کمتر و مناسب دارو موجب می شود که هم هزینه کمتری به بیمه ها تحمیل شده و از سوی دیگر بیماران نیز هزینه کمتری از جیب خواهند پرداخت.