۱۲ دی ۱۴۰۴
به روز شده در: ۱۲ دی ۱۴۰۴ - ۰۶:۳۰
فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۰۷۳۶۰۱
تاریخ انتشار: ۰۸:۵۱ - ۱۱-۰۴-۱۴۰۴
کد ۱۰۷۳۶۰۱
انتشار: ۰۸:۵۱ - ۱۱-۰۴-۱۴۰۴

ماجرای سیلاب یخچالی در مازندران چیست؟

ماجرای سیلاب یخچالی در مازندران چیست؟
فریدمجتهد هشدار می‌دهد که این نوع سیلاب ها نه‌تنها به ‌واسطه گرمایش جهانی تشدید شده‌اند، بلکه موج‌های گرمایی کوتاه‌ مدت و موضعی هم نقش پررنگی در بروز آن‌ها دارند.
ذوب ناگهانی یخچال‌ها و توده‌های برفی قله دماوند بر اثر هجوم موج گرمای کم‌سابقه، روستای گزنک در مازندران را گرفتار سیلابی مخرب کرد. سیلابی غیرمنتظره که در هوایی صاف و بدون بارش رخ داد، با قدرتی دوچندان به جان زمین افتاد و نفوذ طبیعی آب را مختل کرد تا زنگ خطری جدی برای منابع آبی منطقه به صدا درآید.
 
به گزارش همشهری آنلاین، به گفته نیما فرید مجتهد، دکترای آب و هواشناسی، این نخستین‌بار نیست که سیلاب ناشی از ذوب ناگهانی توده‌های برفی قله دماوند به روستای گزنک در شهرستان آمل آسیب می‌زند. او  توضیح می‌دهد: «در یال شمالی دماوند هنوز پهنه‌های یخی وجود دارد. پیش‌تر در دره «یخار» نیز یکی از آخرین توده‌های یخی دماوند قرار داشت که در سال‌های اخیر به ‌طور کامل ذوب و نابود شده است.»
 
فریدمجتهد با اشاره به سابقه وقوع سیلاب در دره گزنک و اطراف آن، تأکید می‌کند که مسئولان استان مازندران نسبت به این پدیده آگاهی دارند، اما هشدار می‌دهد که برای کاهش خسارات ناشی از این نوع سیلاب‌ها، اقدامات پیشگیرانه‌ای چون پایش مستمر یخچال‌ها از طریق تصاویر ماهواره‌ای و احداث ایستگاه‌های هواشناسی کوهستانی در ارتفاعات دماوند ضروری است؛ مناطقی که هم دارای پهنه‌های یخی در بالادست و هم سکونتگاه‌های انسانی در پایین‌دست هستند.
 
او ادامه می‌دهد: «اگر چنین ایستگاه‌هایی در منطقه مستقر باشند، می‌توان موج‌های گرمایی ناگهانی و بارش‌های شدید را پیش‌بینی کرد و هشدارهای لازم را به‌موقع صادر کرد. ویژگی خطرناک سیلاب‌های ناشی از ذوب یخچال‌ها در این است که در هوایی کاملاً صاف و بدون علائم بارش اتفاق می‌افتند و همین غیرمنتظره بودن، شدت آسیب آن‌ها را افزایش می‌دهد.»
 

گرما چگونه سدهای طبیعی را می‌شکند؟

این کارشناس همچنین به دو عامل اصلی در بروز این پدیده اشاره می‌کند و  می‌گوید: «نخست، روند مستمر افزایش دما در جهان که سال‌به‌سال از حجم یخچال‌های کوهستانی می‌کاهد و دوم، وقوع موج‌های گرمایی شدید و محلی در نواحی کوهستانی خاص که به‌طور ناگهانی پهنه‌های یخی را ذوب می‌کنند. مشکل زمانی جدی‌تر می‌شود که آب ناشی از ذوب یخ‌ها در پشت رسوبات باقی‌مانده از یخچال‌ها که به آن‌ها یخ‌رُفت (Moraine) گفته می‌شود، جمع می‌شود. این رسوبات مانند سدهای طبیعی عمل می‌کنند، اما در اثر فشار حجم زیاد آب، دیواره آن‌ها ممکن است بشکند و سیلابی ناگهانی و مخرب به راه بیفتد.»
 
فریدمجتهد هشدار می‌دهد که این نوع سیلاب‌ها نه‌تنها به ‌واسطه گرمایش جهانی تشدید شده‌اند، بلکه موج‌های گرمایی کوتاه‌ مدت و موضعی هم نقش پررنگی در بروز آن‌ها دارند: «ذوب ناگهانی یخچال‌ها باعث ایجاد سیلاب‌هایی می‌شود که مسیر رودخانه‌ها را تغییر می‌دهند، منابع آبی بالادست که در قالب بندهای طبیعی آب را ذخیره می‌کردند را از بین می‌برند و در نهایت، فرآیند نفوذ طبیعی و تدریجی آب در زمین و بستر رودخانه‌ها را مختل می‌کنند.»
 
ذوب یکباره یخچال‌ها و توده های برفی دماوند به ‌ویژه برای مناطقی مانند گزنک و روستاهی پایین دست دماوند تهدید جدی محسوب می‌شود؛ جایی که بارش باران سیلاب نمی‌آورد، اما آفتاب شدید ممکن است فاجعه ‌بار باشد.
پربیننده ترین پست همین یک ساعت اخیر
ارسال به دوستان
رسوم جالب روز نخست سال نو در کشورهای مختلف جهان نعیمه نظام‌دوست خطاب به خیابانی: من را نعیمه صدا کن!/ جواد خیابانی: من هرگز این بی‌احترامی را نمی‌کنم(فیلم) منیزیم یا روی: کدام برای خواب بهتر عمل می‌کند؟ سر پل تجریش در زمان قاجار (عکس) چشم سوم در آسمان؛ این خودروهای چینی پهپاد اختصاصی دارند! (+عکس) غذاهایی برای فیلتر کردن کلیه‌ها فلاحت پیشه: تصمیم بی سابقه ای در راه است؛ پزشکیان صادقانه سخن گفت چرا بیشتر مدیرعامل‌های شرکت‌های بزرگ دنیا مهندس‌اند؟ آتش سوزی میخانه در سوئیس: 155 کشته و مجروح در شب اول سال نو چرا سالمندان کره عروسک‌بازی می‌کنند؟ «اَبَر پروژه امید» ؛ راه حل نهایی برای پایان اعتراضات و آغاز ایران جدید/ اگر تعقّل کنند! هشدار متخصص کودکان: آلودگی هوا رشد مغزی کودکان را به مخاطره می‌اندازد عکس‌های تماشایی از آخرین هیزم‌فروشان تهران را ببینید! چرا سیب‌زمینی و غلات نمی‌توانند جایگزین یکدیگر در رژیم غذایی سالم باشند؟ ساغر عزیزی: ۳ مرد شهادت دروغ دادند که من رابطه نامشروع داشتم/ نزدیک بود سنگسار شوم