تاریخ:
آتشسوزی در مخازن نفت شهر مرسین ترکیه 
درس سی و نهم
گزارش اختصاصی
حمله به میراث جهانی ؛ موج انفجار با کاخ گلستان چه کرد؟ وقتی پرتابهها بر سر کاخ قاجاری فرود آمدند
این حمله خسارتهای گستردهای به این اثر ثبتشده در فهرست میراث جهانی وارد کرد. موج انفجار باعث آسیب به بخشهای مختلف کاخ شد و پرتابههای ناشی از انفجار نیز روی برخی بناهای مجموعه فرود آمدند.
عصر ایران ؛ حسن ظهوری ــ «احمد محیط طباطبایی»، کارشناس عالی میراث فرهنگی، با اشاره به اهمیت تاریخی ایوان تخت مرمر در مجموعه کاخ گلستان به عصر ایران گفت: «ایوان تخت مرمر یکی از قدیمیترین بخشهای مجموعه کاخ گلستان است که شکلگیری آن به دوران آقامحمدخان قاجار بازمیگردد».
به گفته او، آقامحمدخان در نوروز سال ۱۲۰۰ هجری قمری در همین ایوان، تهران را بهعنوان پایتخت اعلام کرد.
او تأکید کرد که مجموعه تاریخی گلستان تنها یک مجموعه سلطنتی یا حکومتی نیست، بلکه بخشی مهم از تاریخ و حافظه جمعی مردم ایران را در خود جای داده و رویدادهای مهم دو قرن نوزدهم و بیستم میلادی را میتوان در این مجموعه مشاهده کرد.
ساعت ۹ شب دهم اسفند، ساختمان شماره ۲ قوه قضاییه در مجاورت بازار تهران هدف حمله قرار گرفت؛ ساختمانی که در کنار مجموعه جهانی کاخ گلستان قرار دارد. این حمله خسارتهای گستردهای به این اثر ثبتشده در فهرست میراث جهانی وارد کرد. موج انفجار باعث آسیب به بخشهای مختلف کاخ شد و پرتابههای ناشی از انفجار نیز روی برخی بناهای مجموعه فرود آمدند.
«آفرین امامی»، مدیر مجموعه جهانی کاخ گلستان، گفت: «در زمان وقوع حادثه هنوز صدای جنگندهها شنیده میشد و شرایط از نظر روانی بسیار دشوار بود، اما با وجود ناامنی، کارشناسان مجموعه برای بررسی وضعیت و ارزیابی میزان خسارت، تمام تالارها را بازدید کردند.»
به گفته او، به دلیل تاریکی شب امکان مستندسازی کامل خسارتها وجود نداشت و این کار به صبح روز بعد موکول شد، اما همان شب مشخص شد که بیشترین آسیبها به تزئینات وابسته به معماری وارد شده است.
صبح روز بعد، عملیات مستندسازی آغاز شد و نزدیک به ۱۰ هزار عکس از بخشهای مختلف کاخ گلستان تهیه شد. تصاویر ثبتشده نشان میدهد تالار آینه از جمله بخشهایی بوده که آسیب جدی دیده است. موج انفجار به بخشهای چوبی و تزئینات معماری آسیب رساند و آینهکاریها، گچبریها، ارسیها و درهای تاریخی در نقاط مختلف مجموعه دچار خسارت شدند. همچنین ایوان مرمر، کاخ ابیض، شمسالعماره، کاخ برلیان، تالار آینه و عمارت بادگیر نیز آسیب دیدند.
امامی با اشاره به پایان مرمت برخی بخشهای مجموعه پیش از حادثه گفت: «مرمت تالار آینه حدود یک هفته تا ۱۰ روز پیش از حمله به پایان رسیده بود و حتی داربستها هنوز بهطور کامل جمعآوری نشده بودند. تالار برلیان نیز پس از چند دهه بهتازگی مرمت شده بود.»
بررسیها نشان میدهد حمله به دو نقطه، یعنی ساختمان شماره ۲ دادگستری تهران و کلانتری بازار، انجام شده و موج انفجار از دو مسیر به سمت کاخ گلستان حرکت کرده است؛ یک موج به سمت ایوان مرمر و تالار آینه و موج دیگر به سوی کاخ ابیض، عمارت بادگیر و شمسالعماره.
کاخ ابیض که در مجاورت ساختمان دادگستری قرار دارد، از جمله بخشهایی بود که بهشدت آسیب دید. بر اثر انفجار، مصالح ساختمانی و احتمالا بقایای ترکشها روی سقف این بنا فرود آمد و دهها حفره در بام آن ایجاد شد.
مدیر مجموعه جهانی کاخ گلستان گفت: «پرتابههای ناشی از انفجار نزدیک به ۱۸۰ متر مربع از سقف کاخ ابیض را سوراخ و پاره کرده بود. ما در همان ساعات اولیه این آسیبها را شناسایی و برای جلوگیری از نفوذ آب باران، همه بخشها را بهصورت اضطراری پوشش دادیم.»
او هشدار داد که ورود آب به داخل بنا میتوانست خسارتهای ثانویه و جبرانناپذیری به کاخ وارد کند، اما اقدامات فوری مانع بروز این آسیبها شد.
به گفته مسئولان مجموعه، پیش از وقوع حمله، بخشی از اشیای تاریخی داخل کاخ ابیض به مخازن منتقل شده بود و اشیای غیرقابل انتقال نیز بستهبندی شده بودند تا از آسیب احتمالی در امان بمانند.
ایوان مرمر نیز از دیگر بخشهایی بود که خسارت زیادی دید. این ایوان که محل قرارگیری تخت مرمر تاریخی است و تاجگذاری شاهان قاجار و رضاشاه پهلوی در آن انجام شده، بر اثر موج انفجار دچار آسیب در بخشهای چوبی و تزئینات معماری شد. ارسیهای تاریخی این بنا شکسته و بخشی از سقفها و تزئینات چوبی فرو ریخت.
محیط طباطبایی با اشاره به اهمیت تاریخی ایوان مرمر گفت: «این ایوان نماد پیوند دوره زندیه و قاجار است. ستونهایی از دوره کریمخان زند و درهای خاتم شیراز در آن به کار رفته و آقامحمدخان نیز در همین مکان پایتختی تهران را اعلام کرده است.»
تالار آینه از دیگر بخشهایی بود که آسیب گستردهای دید. این تالار به دلیل ساختار معماری و قرار گرفتن بهصورت پیشآمده نسبت به بدنه اصلی بنا، در برابر موج انفجار آسیبپذیرتر بود. شکستن شیشهها باعث شد موج انفجار وارد فضای داخلی شود و خسارتهای شدیدی به تزئینات و لوسترهای تالار وارد کند.
امامی گفت کارشناسان مجموعه پیش از حمله، لوسترهای تالار آینه را با پوششهای پلاستیکی محافظت کرده بودند و همین اقدام باعث شد قطعات جداشده لوسترها حفظ شود و امکان مرمت آنها وجود داشته باشد.
در شمسالعماره و عمارت بادگیر نیز ارسیها و تزئینات معماری آسیب جدی دیدند. تصاویر ثبتشده از داخل شمسالعماره نشاندهنده تخریب گسترده در بخشهای داخلی این بناست. در عمارت بادگیر نیز دو ارسی بزرگ تاریخی دچار ریزش و تخریب شدند.
در پایان، احمد محیط طباطبایی با ابراز تأسف از آسیبهای واردشده به مجموعه جهانی کاخ گلستان گفت: «آسیب به این آثار فقط تخریب چند بنای تاریخی نیست؛ بلکه لطمه به بخشی از حافظه تاریخی و هویت یک ملت است. این بناها روایتگر انتقال قدرت، تحولات تاریخی و زندگی نسلهای مختلف مردم ایران بودهاند.»
به استحضار همراهان فرهیخته عصر ایران می رسانیم به دلیل محدودیت های اینترنت در ایران ، تا عادی شدن وضعیت ، ویدئوها در خارج کشور قابل مشاهده نیستند.
پوزش ما را بپذیرید؛ قدرتان را می دانیم.
به امید روزهای خوب برای ایران عزیزمان.
ویدئوهای دیدنی دیگر در کانال های آپارات و یوتیوب عصر ایران 👇👇👇 کانال 1 aparat.com/asriran کانال 2 youtube.com/@asriran_official/videos
لینک کوتاه: کپی لینک
سهرابی، سفیر سابق ایران در قطر: سیاست درست و مدیریت پروژه در آمریکا وجود ندارد طرز تهیه بستنی مگنوم خانگی با روکش شکلاتی پخش سرود ملی ایران و همخوانی مردم و ملیپوشان دولت مشکلی برای تامین مالی برای مشاغل خانگی ندارد رونمایی رسمی از پیراهن تیم ملی فوتبال ایران پزشکیان خطاب به بازیکنان تیم ملی: دعا میکنیم با قدرت بروید و باقدرت و عزت بازگردید سرود رسمی تیم ملی فوتبال ایران با صدای پرواز همای معین، برای تیم ملی فوتبال ایران میخواند/ تاج: در جریان هستیم آتشسوزی در مخازن نفت شهر مرسین ترکیه تصاویری از وضعیت رونالدو بعد مساوی با الهلال ورود عراقچی به دهلی نو با استقبال مقامات هندی تصاویری دیدهنشده از رزمایش ضد هلیبرن سپاه تهران بزرگ دیوار نگاره میدان انقلاب با تصویری از امیر قلعهنویی و ملیپوشان فوتبال ایران طرز تهیه رول سیبزمینی پنیری با مرغ؛ یک غذای متفاوت و خوشمزه تداوم حملات صهیونیستها به جنوب لبنان