طراحی نرم افزار تشابه یاب برای پیگیری سرقت‌های علمی

 رییس پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران از برنامه طراحی نرم افزار تشابه یاب برای پیگیری سرقتهای علمی همچون مقالات و پایان‌نامه‌ها در پژوهشگاه خبرداد.

به گزارش ایسنا، دکتر سیروس علی‌دوستی در حاشیه کنفرانس ملی کتابخانه دیجیتال در جمع خبرنگاران در خصوص سوالی مبنی بر این که آیا تمامی اطلاعات و داده های علمی کشور به صورت یکپارچه در یک واحد سازمانی قرار می‌گیرد یا نه با اشاره به جمع‌آوری پایان‌نامه‌ها توسط irandoc، جمع‌آوری مقالات توسط مرکز منطقه‌یی علم و فناوری و ISC و غیره تصریح کرد: اینکه بتوان همه این موارد را در یک واحد سازمانی قرار داد دشوار است اما می‌توان به سمت آن حرکت کرد.

وی اضافه کرد: یک راه حل مناسب در این راستا برای آن که دسترسی به منابع امکان‌پذیر باشد این است که به عنوان نمونه بتوانیم یک پرتال واحد داشته باشیم که ایده این موضوع در جاهای مختلف همچون کمیسیون اطلاع‌رسانی نظام علم و فناوری شورای‌عالی عتف در حال دنبال کردن است. بدین صورت که آرشیوهای مختلف از طریق پرتال‌های یکسان با یکدیگر در ارتباط باشند و از طریق یک درگاه واحد بتوان به آن دسترسی یافت.

علی دوستی در ادامه گفت: در این راستا در گام نخست باید در نظر داشت که یک تقسیم کار ملی صورت گیرد و با تشخیص سازمان‌هایی که قابلیت و پیشینه سازماندهی گوناگون اطلاعات و تشکیل آرشیوهای ملی دارند، هر منبع در یک جا سازماندهی شود به عنوان نمونه پایان‌نامه‌ها در یک جا، مقالات در یک جا و غیره و پس از آن یک ارتباط بین این سیستم‌ها صورت برقرار شود و بعد از آن وارد گام‌های بعدی شویم.

وی همچنین در پاسخ به سوالی مبنی بر این که آیا امکان پذیر است که همه دیتاها در یک جا متمرکز شود، تصریح کرد: این که برای این موضوع صرفا یک قانون گذاشته شود، کافی نیست بلکه در این راستا مسائل فرهنگی و پیچیدگی‌های انسانی وجود دارد که با وجود یک قانون حل نخواهد شد.

علی دوستی همچنین در پاسخ به سوالی در خصوص وجود آماری از کپی و یا سرقت شدن اطلاعات از منابع و پایان‌نامه‌های موجود با بیان این که آماری در این زمینه در پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات نداریم، تصریح کرد: به صورت جسته گریخته به کپی‌برداری ها و تقلب‌هایی پی می‌بریم اما به دلیل حجم بالای اطلاعات و پیچیدگی‌های موجود امکان دسترسی به تمامی اطلاعات وجود ندارد.

وی در ادامه با بیان اینکه پژوهشگاه در حال طراحی نرم افزار تشابه یاب برای پیگیری سرقت‌های علمی است، تصریح کرد: استفاده از نرم افزارهای تشابه یاب هم دارای مشکلات خاص خود است. به عنوان نمونه منابع ما همگی دیجیتال نیستند و بسیاری از منابع ما اسکن شده اند که در منابع اسکن شده، امکان جستجو وجود ندارد بنابراین این پیچیدگی‌ها اجازه نمی‌دهد که دسترسی به تمامی اطلاعات وجود داشته باشد اما با توجه به این که منابع در حال دیجیتالی شدن هستند امیدواریم در آینده راهکاری در این زمینه وجود داشته باشد.

رییس پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران در خصوص برنامه‌های پژوهشگاه در سال 93، گفت: از جمله این برنامه‌ها می‌توان به ارتقای مدیریت اطلاعات به تولید اطلاعات استراتژیک، بهبود وضعیت پایان نامه‌ها و گسترش پوشش آنها و همچنین توسعه آموزش‌های تحصیلات تکمیلی و دکتری اشاره کرد.

وی با اشاره به منبع IRANDOC و با تاکید بر این که همه می‌توانند از این منبع بهره‌مند شود، گفت: بر مبنای تصمیمی که کمیسیون اطلاع‌رسانی علم و فناوری اخذ کرده است، نرخ دیتا تمامی پایان‌نامه‌ها در اختیار همه قرار دارد اما این که بتوان متن کامل یک پایان‌نامه دریافت شود تابع مقرراتی است که دست ما نیست.

علیدوستی درپایان اضافه کرد: در واقع اینکه متن کامل رساله‌های علمی را بتوان مشاهده شود تابع مقرراتی است که برپایه قرارداد و تفاهمنامه میان پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات و دانشگاهها انجام می‌شود. در این زمینه علاوه بر دانشگاههای دولتی، منابع علمی دانشگاه آزاد نیز در حال پیوستن به این سامانه قرار دارد و هم اکنون تفاهمنامه هایی با واحدهای مختلف دانشگاه آزاد در حال انعقاد است.