به احترام کتاب، کلاه از سر برداریم

مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان معتقد است: والدینی که به احترام کتاب، کلاه از سر بردارند، نسلی را تربیت خواهند کرد که با کتاب نه تنها بیگانه نیست، بلکه مطالعه‌ آزاد را به عنوان بخش پرنشاط و زنگ تفریح طلایی دنیای کودکانه می‌شناسد.

علیرضا حاجیان زاده در یادداشتی به مناسبت هفته کتاب نوشته است: نام‌گذاری روزها و هفته‌های تقویم، شاید به این خاطر حائز اهمیت باشد که عنوانی تاثیرگذار را مثل قاب بر دیوار ذهن حک می‌کند و ما ناگزیر خواهیم شد تا دست کم لحظاتی را به مفهوم عبارات قاب آویخته بر ذهن، بیندیشیم. هفته‌ کتاب گرچه نامی آشنا برای اهالی فرهنگ کتاب‌خوانی است، اما فرصت مغتنمی‌ است برای پرداختن به سئوال کوتاه و مهم: چرا کتاب؟

در ادامه یادداشت مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان آمده است: شاید برای یافتن پاسخ این پرسش کلیدی که مرز میان کتاب خواندن و نخواندن را تعریف می‌کند، بهتر باشد به عنوان چهارمین روز هفته‌ کتاب مراجعه کنیم: کتاب و کودک با شعار «خواندن، آینده‌ای روشن».

به اعتقاد وی، دوران کودکی یکی از شگفت‌انگیزترین مراحل ورود به دنیای کتاب است. کودکان برای تامین نیازهای شناختی و عاطفی خود، به جست‌وجو در محیط پیرامون خود می‌پردازند و تحقیقات روان‌شناسان نشان داده است در خانواده‌هایی که کتابخانه به مفهوم عام آن از جایگاهی ویژه برخوردار است و کتاب نه به عنوان کالایی تزئینی که به مثابه‌ دریچه‌ای برای شناختن و کشف کردن و لذت بردن، در اختیار کودکان قرار گرفته است، مراحل رشد را بسیار بهتر از کودکانی طی خواهند کرد که دچار فقر و قحطی کتاب هستند.

مدیرعامل کانون بر این باور است که حتا لمس کتاب‌های کاغذی و تورق کتاب‌های کودک، چنان تاثیر چشم‌گیری بر کشف جهان اطراف و بهبود رشد عاطفی کودکان دارد که توصیه شده، کتاب‌های کودکان بدون واهمه از خطر آسیب دیدن ظاهر کتاب، در ققسه‌ای قابل دسترس قرار گیرد.

حاجیان‌زاده در این پیام افزوده است: والدینی که فرزندانشان را ماهی یک بار به کتاب‌فروشی می‌برند و خود اهل مطالعه و برپایی کتابخانه‌ای کوچک در خانه هستند، متوجه خواهند شد که هوش عاطفی و محیطی کودکانشان به مرور دچار جهشی محسوس خواهد شد و به تدریج فرهنگ مطالعه‌ آزاد و غیردرسی به عنوان اصل مهمی در آموزش غیررسمی و در کنار مطالعه‌ مدرسه‌ای فرزندانشان نقش خواهد بست.

او بر ضرورت مطالعه غیردرسی نیز تاکید کرده و آورده است: خواندن کتاب‌های شعر، ‌داستان،‌ تاریخی، علمی و هر آنچه بخش کنجکاو ذهن فعال را با پاسخی قابل قبول مواجه کند، علاوه بر این‌که سبب آرامش ذهن و راهی برای مقابله با استرس‌های خاص دوران کودکی و نوجوانی خواهد بود، گنجینه‌ لغات کودکان را به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش خواهد داد و کودکان را با مفهوم انگیزه و مهارت‌افزایی روبه‌رو خواهد کرد.

در ادامه این یادداشت همچنین آمده است: به یاد داشته باشیم که کودکان در هر سنی از نوپایی تا آستانه‌ ورود به دنیای نوجوانی نیاز به الگوهای رفتاری دارند و به طور طبیعی این الگوها را در محیط زندگی خود یافته و از آنان نقش‌پذیر خواهند بود. کتاب راه مطمئنی است برای شناخت الگوها. و یکی از مهم‌ترین دلایلی که مراقبت والدین را برای تامین منابع مطالعاتی توجیه می‌کند، همین انتخاب الگوهای رفتاری است.

مدیرعامل کانون تصریح کرده است: امروزه با هجوم شبکه‌های مجازی و منابع تصاویری به جای مکتوب، رغبت کودکان به مطالعه بیش از پیش کم‌رنگ‌تر شده و یکی از جدی‌ترین خطرهایی که دنیای کودکان را تهدید می‌کند، آسیب غیرقابل جبران، انتخاب الگوهای رفتاری نامناسب است.

در پایان یادداشت مدیرعامل کانون آمده است: شاید بهتر باشد یک‌بار دیگر شعار زیبای هفته‌ی کتاب امسال را با هم مرور کنیم: ایران می‌خواند... به یقین آنچه می‌تواند کودکان را به مطالعه دعوت کند، با هم خواندن و همراهی پرنشاط و پویا و صمیمی خانواده است. بیایید برای هدایت فرزندانمان به سوی آینده‌ای روشن، درهای خانه‌هایمان را به روی کتاب‌ها باز کنیم.

روز پنج‌شنبه ۲۷ آبان ۱۳۹۵ در جریان برگزاری بیست و چهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران روز «کتاب و کودک» نام‌گذاری شده است.