بررسی آمارهای جمعیتی کشور؛ سیر نزولی میزان تولد در ۷ سال اخیر

سیاستگذاری جمعیتی کشور از دهه گذشته و در راستای «جوانی جمعیت» تغییر کرده و وزارت بهداشت مدعی اثرگذاری آن بوده است. اما برخلاف صحبت‌های مسئولین در خصوص موفق بودن قانون جوانی جمعیت، آمارهای جمعیتی حاکی از آن است که حال جمعیت کشور خوب نیست.

به گزارش اکوایران، دولت و مجلس در سال‌های اخیر با ارائه بسته‌های تشویقی اقتصادی و وضع قانون جوانی جمعیت در صدد افزایش جمعیت کشور برآمدند، اما واقعیت امر این است که روند جمعیتی کشور کماکان در شیب کاهش موالید قرار دارد.

فاطمه محمدبیگی، رئیس فراکسیون جمعیت و حمایت از خانواده مجلس در نشستی که ۳۰ اردیبهشت به مناسبت هفته ملی جمعیت در مجلس برگزار شد، عنوان کرد: «از سال ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۲ میزان موالید بیش از سه هزار بود که این جهش در روند تغیبرات نشان می‌دهد اجرای سیاست‌های جمعیتی و حرکت‌های مردمی و دولتی و نظارتی باعث شده در گفتمان‌سازی جمعیت موفق ظاهر شویم.»

حسین فرشیدی، معاون وزارت بهداشت معتقد است، قانون جوانی جمعیت توانسته تندی شیب کاهش موالید را کاهش دهد و در ۲۳ اردیبهشت‌ماه اظهار کرد: «اگر این قانون نبود و اقداماتی که اکنون برای افزایش جمعیت و زاد و ولد انجام می‌شود رخ نمی‌داد، شاهد کاهش موالید با شیب بسیار تند بودیم به طوری که در سال ۱۴۰۱ نسبت به سال قبل آن ۴۰ هزار تولد کمتر داشتیم و اگر کاری صورت نمی‌گرفت، این عدد در سال ۱۴۰۲ به ۷۰ هزار تولد کمتر هم می‌رسید. اکنون آمار احتمال کاهش ۴۰ هزار تولد به کاهش ۱۷ هزارتایی رسید و شیب تند کاهش موالیدی که در آن قرار داشتیم با حمایت‌های دولت گرفته شد.»

قانون وضع شد، بودجه نرسید

رئیس فراکسیون جمعیت و حمایت از خانواده مجلس اما نظری متفاوت با وزرات بهداشت دارد. فاطمه محمدبیگی، 14 فروردین ماه سال جاری، در این خصوص گفته است: «برخی بخش‌ها با قانون جوانی جمعیت به خوبی همراهی نکردند. مشکل عدم اجرای قانون، چالش‌های بودجه‌ای است و متاسفانه به دلیل عدم تامین بودجه، ۵۰ درصد این قانون اجرایی نشده است.»

او همچنین در خصوص وعده وزارت صمت در خصوص اهدای ماشین به مادرها گفت: «وزارت صمت خودروی مادران را نمی‌دهد. تا کنون ۲۷۰ هزار مادر خودرو گرفته‌اند و نزدیک به دو برابر این تعداد در صف انتظار هستند. قرار بود ۵۰ درصد خودروهای داخلی در اختیار مادران قرار گیرد و مادران بدون نوبت و قرعه‌کشی خودرو دریافت کنند، اما تاکنون کمتر از ۲۰ درصد ظرفیت خودرو در اختیار مادران قرار گرفته است.»

روند نزولی تعداد متولدین در کشور

حسین فرشیدی، معاون بهداشت وزیر بهداشت، در 22 اردیبهشت مدعی شد که وزارت بهداشت تا ۹۵ درصد در اجرای قانون جوانی جمعیت موفق بوده و توانسته است جلوی شیب تند کاهش موالید را بگیرد.

آمار سازمان ثبت احوال اما چیز دیگری می‌گوید؛ با توجه به این آمار، شاهد روند نزولی بودن تعداد متولدین در کشور هستیم.

نرخ رشد جمعیت در ۱۴۱۵: صفر درصد!

پیش از این صالح قاسمی، پژوهشگر تحولات جمعیت ایران و جهان و دبیر مرکز مطالعات راهبردی جمعیت کشور، به «همشهری آنلاین» گفت: اگر روند کاهش موالید در ایران همچنان ادامه پیدا کند، شاخص‌های جمعیت‌شناسی ما حتما رکوردهای بدتری را هم ثبت خواهد کرد.

در حال حاضر نرخ رشد جمعیت در کشور هفت‌دهم درصد است که یک رکورد حداقلی در طول تاریخ ایران است و این آمار حتما به کمتر از این عدد هم تنزل خواهد کرد و تقریبا در سال ۱۴۱۵ به نرخ رشد صفر درصد خواهیم رسید.

این پژوهشگر با بیان اینکه با تداوم این روند، در سه دهه آینده در جمعیت سالمندان کشور هم رکورد خواهیم زد، می‌گوید: این آمار در سه دهه آینده به ۳۰ درصد افزایش پیدا می‌کند؛ یعنی تا ۳۰ سال آینده از یک جامعه ۹۲ میلیون نفری، نزدیک به ۳۰ میلیون نفر بالای ۶۰ سال خواهند بود که عدد بزرگی است.

مرکز پژوهش‌های مجلس نیز در گزارشی به وضعیت بحرانی سالمندی در ایران پرداخته است. در این گزارش آمده که سرشماری‌ها در سال‌های اخیر نشان می‌دهد جمعیت سالمند ایران در حال افزایش است. تعداد سالمندان در چهار دهه گذشته از پنج به ۱۰ درصد افزایش یافته است و پیش‌بینی می‌شود که این رقم در سال ۱۴۲۰ به ۲۰ درصد برسد و جمعیت سالمندان ایران تا سال ۱۴۳۰ به ۳۰ میلیون نفر برسد.

حالا باید دید سیاستگذاران برای عبور از این وضعیت که به گفته کارشناسان ممکن است بحرانی شود، چه راهکارهای دیگری پیش رو دارند. 

فرمول ساده مقابله با دلشوره؛ وقتی ذهن سناریوهای ترسناک می‌سازد

تماشاخانه

عروس‌های سیاه‌پوش؛ دخترانی که خودشان را سیاه‌بخت کردند

حمله به میراث جهانی ؛ موج انفجار با کاخ گلستان چه کرد؟ وقتی پرتابه‌‌ها بر سر کاخ قاجاری فرود آمدند

فیلم های دیگر