فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۱۲۶۲۲۸
تاریخ انتشار: ۱۴:۳۰ - ۰۲-۱۰-۱۴۰۴
کد ۱۱۲۶۲۲۸
انتشار: ۱۴:۳۰ - ۰۲-۱۰-۱۴۰۴

شهرها زیر فشار آلودگی/ ناترازی اقلیم و آلاینده‌ها

شهرها زیر فشار آلودگی/ ناترازی اقلیم و آلاینده‌ها
این ظرفیت در تابستان‌ها افزایش و در زمستان‌ها کاهش پیدا می‌کند بنابراین میزان انتشار آلاینده‌ها در زمستان باید متناسب با توان تهویه تنظیم شود چراکه در غیر این صورت، شاخص‌های آلودگی هوا افزایش پیدا می‌کند. 

باردیگر سازمان هواشناسی هشدار آلودگی برای برخی کلانشهرها به علت پایداری جو صادر کرده است این در حالیست که به گفته صادق ضیائیان، رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا میزان انتشار آلاینده‌ها باید مطابق با توان اقلیمی شهرها باشد. این نوع آلودگی زمانی تشدید می‌شود که پایداری جو، سکون هوا یا وارونگی دما شکل بگیرد و هوا توان جابه‌جایی عمودی و افقی نداشته باشد. 

به گزارش ایسنا، صادق ضیاییان با تأکید بر مفهوم توان اقلیمی و تهویه طبیعی شهرها اظهارکرد: هر شهر بر اساس موقعیت جغرافیایی، توپوگرافی، وجود کوه، دشت و دریا و… ظرفیت مشخصی برای تهویه هوا دارد. این ظرفیت در تابستان‌ها افزایش و در زمستان‌ها کاهش پیدا می‌کند بنابراین میزان انتشار آلاینده‌ها در زمستان باید متناسب با توان تهویه تنظیم شود چراکه در غیر این صورت، شاخص‌های آلودگی هوا افزایش پیدا می‌کند. 

وی در ادامه گفت: یکی از دلایل اصلی بروز آلودگی شدید هوا در کلان‌شهرها افزایش میزان انتشار آلاینده‌ها نسبت به ظرفیت طبیعی تهویه هواست که این مسئله باید در برنامه‌ریزی شهری و توسعه صنعتی مورد توجه قرار گیرد. 

وضعیت آلودگی هوا در پاییز و زمستان امسال

رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا با اشاره به شرایط اقلیمی سال جاری اظهارکرد: پاییز امسال به جز روزهای پایانی، عمدتا با خشکسالی قابل توجهی همراه بود. بر همین اساس عبور سامانه‌های بارشی موثر از کشور محدود و این موضوع باعث افزایش تعداد روزهایی شد که هوا پایدار و ساکن بود. با این حال برای فصل زمستان انتظار می‌رود که بارش‌ها در محدوده نرمال و در برخی مناطق حتی بیش از نرمال باشد. 

ضیاییان ادامه داد: بر همین اساس، پیش‌بینی می‌شود تعداد روزهای آلوده زمستان امسال نسبت به زمستان گذشته کمتر باشد. 

وی خاطرنشان کرد: چالش آلودگی ناشی از سوخت‌های فسیلی به‌طور معمول تا حدود نیمه بهمن‌ماه ادامه دارد و پس از آن، با تغییر الگوهای جوی از شدت آلودگی ناشی از سوخت‌های فسیلی کاسته می‌شود. 

هشدار برای کلان‌شهرها و نقش مدیریت آلاینده‌ها

رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا با اشاره به صدور هشدار نارنجی برای برخی کلان‌شهرها و شهرهای صنعتی گفت: تا صبح چهارشنبه (۳ دی‌ماه) شرایط پایداری جو حاکم خواهد بود و در صورت مدیریت نشدن منابع آلاینده، امروز (۲ دی‌ماه) و صبح چهارشنبه شاخص کیفیت هوا افزایش خواهد یافت و کیفیت هوا کم می‌شود. 

وی در خصوص میزان پیش‌بینی‌پذیری پایداری جو تأکید کرد: پایداری جو پدیده‌ای قابل پیش‌بینی است و بر اساس الگوهای جوی، وضعیت امواج تراز میانی و شرایط سطح زمین قابل رصد است. با این حال هرچه بازه زمانی پیش‌بینی طولانی‌تر شود، دقت آن کاهش پیدا می‌کند. بر همین اساس پیش‌بینی پایداری هوا معمولا چهار یا پنج روزه و در نهایت ۱۰ یا ۱۵ روزه است همچنین پیش‌بینی‌های آلودگی هوا معمولاً در بازه‌های کوتاه‌مدت معتبرتر محسوب می‌شوند که شرایط پیش‌بینی آن در دنیا نیز به همین صورت است. 

«توان تهویه» شاخصی قابل محاسبه برای برنامه‌ریزی شهری

ضیاییان در پاسخ به این پرسش که آیا توان تهویه شهرها قابل اندازه‌گیری است یا صرفاً تجربی ارزیابی می‌شود، توضیح داد: توان تهویه شاخصی کاملاً قابل محاسبه است که بر اساس متوسط سرعت باد در لایه‌های مختلف جو از سطح زمین تا تراز ۵۰۰ میلی‌بار و ارتفاع لایه مرزی جو محاسبه می‌شود. این لایه مرزی در زمستان‌ها کوچک‌تر و در تابستان‌ها بزرگ‌تر و به همین دلیل ظرفیت تهویه هوا در زمستان کاهش می‌یابد. 

وی افزود: با استفاده از داده‌های اقلیمی حداقل ۳۰ ساله، می‌توان ظرفیت تهویه هر شهر را به‌صورت میانگین محاسبه و بر اساس آن مشخص کرد چه میزان آلاینده قابلیت ورود به جو شهر را دارد، بدون آنکه شاخص آلودگی از حد مجاز عبور کند. این اطلاعات باید مبنای برنامه‌ریزی شهری، استقرار صنایع و الگوی توسعه در افق‌های ۳۰ تا ۵۰ساله قرار گیرد. در واقع این کار اقدامی تحقیقاتی برای برنامه‌ریزی‌های شهریست. 

ضیاییان ادامه داد: توان تهویه هوا شاخصی نیست که هر روز محاسبه شود اما هواشناسی این شاخص‌ها را به‌صورت روزانه برای پایداری جوی محاسبه می‌کند همچنین در قالب مطالعات بلندمدت در اختیار نهادهای تصمیم‌گیر قرار می‌دهد. بر این اساس انتظار می‌رود سازمان‌های متولی برنامه‌ریزی شهری و توسعه، از این داده‌ها در سیاست‌گذاری‌های کلان استفاده کنند اما در حال حاضر اطلاعی ندارم که برنامه‌ریزی مدیریت شهری تهران چه زمانی انجام شده یا آن زمان چگونه محاسبه شده است؟ 

دو نوع اصلی آلودگی هوا در ایران 

وی درباره سازوکارهای بروز آلودگی هوا گفت: در ایران به‌طور کلی با دو نوع اصلی آلودگی هوا مواجه هستیم. یکی از انواع آن آلودگی ناشی از سوخت‌های فسیلی و دیگری آلودگی ناشی از گرد و خاک است که ساز و کار دینامیک جو برای شکل‌گیری هر یک متفاوت و حتی گاهی متضاد است. 

رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا با اشاره به آلودگی‌های ناشی از گرد و خاک اظهار کرد: این نوع آلودگی عمدتاً در شرایط ناپایداری‌های جوی، وزش بادهای شدید و فعال شدن کانون‌های گرد و خاک رخ می‌دهد. در چنین وضعیتی، صعود هوا و انتقال ذرات معلق به مناطق مسکونی اتفاق می‌افتد و بیشتر در اواخر بهار و فصل تابستان و اغلب در خشکسالی‌های پیاپی رخ می‌دهد و خاک در کانون‌ها خشک و مستعد خیزش می‌شود. 

ضیاییان در پایان گفت: در مقابل، آلودگی ناشی از سوخت‌های فسیلی کاملا وابسته به دو جنبه اساسی یعنی عوامل دینامیک جو و میزان انتشار آلاینده‌هاست. میزان انتشار آلاینده‌ها باید مطابق با توان اقلیمی شهرها باشد. این نوع آلودگی زمانی تشدید می‌شود که پایداری جو، سکون هوا یا وارونگی دما شکل بگیرد و هوا توان جابه‌جایی عمودی و افقی نداشته باشد. این شرایط عمدتا اواخر پاییز و فصل زمستان در کلان‌شهرها و شهرهای صنعتی کشور اتفاق می‌افتد.

ارسال به دوستان
افزایش شمار شهدای حادثه تروریستی زاهدان به ۳ نفر عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس: نتانیاهو سیستم فکری ترامپ را بر هم ریخته است افتتاحیه‌ مهمترین جشنواره انیمیشن جهان با حضور «مینیون‌ها» کاهش ۱۹.۵ درصدی بارندگی در یزد نسبت به دوره درازمدت تنش در کنگره؛ «محاصره‌ در محاصره» هگست سوژه دموکرات‌ها شد انصراف هیأت ایرانی از ورود به کانادا در پی رفتار نامناسب مقامات فرودگاهی اعتراف رسانه آمریکایی به تسلط ایران بر خلیج فارس هشدار مسکو به اروپا؛ زلنسکی در حال تحریک درگیری هسته‌ای است جنجال در کنگره؛ هزینه‌های سنگین جنگ با ایران بر روی میز / هزینه ۲۵ میلیارد دلاری مهمات آمریکا در یک ماه جنگ با ایران هشدار رئیس‌جمهور لبنان به اسرائیل؛ امنیت با تخریب روستاها تأمین نمی‌شود صدراعظم آلمان: از ابتدا درباره جنگ علیه ایران تردید داشتم / واکنش مرتس به حملات ترامپ ورود بیش از ۱۶۰۰ زائر ایرانی به مدینه منوره منصوری هر خودرویی را به دنیای دیگر وارد می کند؛ حتی یک چهارچرخه کوچک! (+تصاویر) تبریک مسعود پزشکیان به مناسبت ولادت امام رضا (ع) قالیباف: هدف ترامپ تسلیم ایران از طریق محاصره دریایی و اختلاف داخلی است