تحقیق جدید نشان میدهد که فرایند پیری فقط تابعی از وراثت و کدهای ژنتیکی ما نیست و محیطی که در آن زندگی میکنیم نقش تعیینکنندهای در سرعت فرسودگی سلولها ایفا میکند. ژنها اگرچه زیربنای اصلی سلامت ما را تشکیل میدهند اما بررسی جوامع مختلف نشان داده است که موقعیت جغرافیایی میتواند بیان ژنها را تغییر دهد و باعث شود افرادی با تبار مشابه، الگوهای کاملاً متفاوتی از پیری و خطر ابتلا به بیماری را تجربه کنند.
به گزارش دیجیاتو، «مایکل اسنایدر»، پژوهشگر ژنتیک دانشگاه استنفورد، توضیح میدهد که برای اولینبار با بررسی دقیق ویژگیهای مولکولی مثل متابولیتها و میکروبها در سطح جهانی، مشخص شده است که کدام شاخصهای زیستی تحت تأثیر قومیت و کدام یک تحت تأثیر مستقیم جغرافیا هستند.
البته تحلیل بیولوژی انسان به دلیل تداخل پیچیده عواملی مثل تبار، سبک زندگی و محیط بسیار دشوار است اما محققان با استفاده از پدیده مهاجرت در دنیای مدرن توانستند این گره را باز کنند. محققان با مطالعه ۳۲۲ نفر از تبار اروپایی، شرق آسیا و جنوب آسیا که در مناطق مختلف جغرافیایی ساکن بودند، مجموعهای جامع از نشانگرهای زیستی سلامت از جمله پروتئینها، چربیها، باکتریهای روده و سیستم ایمنی را تحلیل کردند.
نتایج این بررسی علمی نشان داد که ریشههای آبا و اجدادی هرگز با تغییر مکان زندگی کاملاً از بین نمیروند. افراد دارای تبار مشترک، فارغ از محل سکونت، خصوصیات اصلی مشابهی در ژنتیک، سوختوساز و میکروبیوم روده داشتند؛ برای نمونه، اهالی جنوب آسیا به دلیل مواجهه با آنتیژنهای محیطی، سیستم نظارت ایمنی فعالتری داشتند و در تبار شرق آسیا الگوهای خاص متابولیسم چربی و در اهالی اروپا تنوع میکروبیوم بیشتری مشاهده شد.
بااینحال بخش شگفتانگیز مطالعه مربوط به تغییرات سن بیولوژیکی در اثر جابهجایی جغرافیایی بود. مشاهده شد که افراد با تبار شرق آسیا در صورت زندگی در خارج از منطقه بومی خود، سریعتر از همتایان ساکن در شرق آسیا پیر میشوند. در مقابل، اروپاییهای مقیم آمریکای شمالی نسبت به کسانی که در خود اروپا ساکن بودند، سرعت پیری بیولوژیکی کمتری را تجربه میکردند.
این تفاوتهای بیولوژیکی احتمالاً ناشی از رژیم غذایی، میزان آلایندهها، استرس و تغییر در میکروبیوم روده است. بهویژه باکتریهای روده با تأثیر بر وضعیت اسفنگولیپیدها که نوعی چربی مرتبط با حفظ تلومرها هستند، میتوانند خطر بروز بیماریهای قلبی، مقاومت به انسولین و تصلب شرایین را افزایش دهند.
«ریچارد آنوین»، از دانشگاه منچستر، تأکید میکند که این یافتهها ضرورت بازنگری در مدلهای واحد پزشکی را نشان میدهد. او معتقد است که طب دقیق باید براساس تنوع جهانی تعریف شود زیرا جغرافیا میتواند مسیرهای مهم مولکولی را به شکلی تغییر دهد که حتی ظاهر و عملکرد سلولها پیرتر یا جوانتر به نظر برسد.
یافتههای این پژوهش در ژورنال Cell منتشر شده است.