مراسم سالگرد فتح شهر قسطنطنیه به دست مسلمانان (حکومت عثمانی) در 573 سال قبل در استانبول برگزار شد.
به گزارش عصرایران، حکومت عثمانی بعد از فتح شهر قسطنطنیه نام آن را به اسلامبول (شهر اسلام) تغییر داد و آن را به عنوان پایتخت خود برگزید. بعدها نام استانبول که ریشه یونانی دارد و قبلا هم شهر، به همین نام نامیده می شد، رواج یافت.
اینک 573 سال بعد از فتح استانبول، دولت ترکیه با برگزاری رژه یادبود با حضور گروه موسیقی سنتی مهتر و ساکنان محلی در نزدیکی دیوارهای تاریخی شهر آن واقعه تاریخی را گرامی می دارد.
فتح شهر قسطنطنیه (استانبول امروزی) یک رویداد تاریخی سرنوشت ساز است که در سال 1453 میلادی رخ داد، زمانی که سلطان محمد فاتح عثمانی پس از محاصره سخت شهر و شکستن استحکامات آن، موفق به تصرف پایتخت وقت امپراتوری بیزانس شد.
فتح قسطنطنیه (استانبول) توسط سلطان محمد فاتح

فتح قسطنطنیه پایان امپراتوری بیزانس را رقم زد که حدود 11 قرن ادامه داشت. این اتفاق همچنین آغاز مرحله جدیدی در تاریخ منطقه بود که در آن نفوذ عثمانی به لطف کنترل بر جغرافیای حیاتی و استراتژیک گسترش یافت. پس از فتح، قسطنطنیه پایتخت دولت عثمانی شد و «اسلامبول» به معنای شهر اسلام نامیده شد.
فتح قسطنطنیه توسط سلطان محمد فاتح، اوج تلاشهای پیدرپی لشکرهای اسلامی در طول دورههای مختلف بود که شامل حدود یازده مرتبه تکرار شد. رهبران مسلمان با انگیزههای مذهبی و استراتژیک، در پی فتح پایتخت دولت بیزانس بودند. به ویژه بشارت نبوی در حدیث پیامبر اکرم (ص) که فرمود: «قسطنطنیه فتح خواهد شد و فرمانده آن چه فرمانده شگفتانگیزی خواهد بود و آن ارتش چه ارتش شگفتانگیزی خواهد بود».
پرترهای از سلطان محمد فاتح اثر هنرمند جنتیل بلینی، نقاشی شده در سال ۱۴۸۰ (گتی)

اردوغان در مراسم گرامیداشت 573مین سالگرد فتح استانبول ضمن بیان اینکه فتح استانبول به معنای تبدیل تاریکی به روشنایی بود گفت که این رویداد نجات و بازسازی شهری است که معابدش از جمله ایاصوفیه غارت و تخریب میشدند و محلاتش تبدیل به باتلاق شده بودند.
به گزارش آناتولی، او با اشاره به وقایع مربوط به فتح استانبول در سال 1453 میلادی، افزود: فتح استانبول نمونه آشکار عزم ملتمان برای دستیابی به اهداف متعالی است.
اردوغان در ادامه خاطرنشان کرد: هنوز کسانی هستند که نمیتوانند فتح استانبول را بپذیرند. آنها هنوز هم نتوانستهاند از یک کینه 573 ساله رها شوند.

او گفت: آنهایی که قادر به پذیرش واقعیت تلاوت قرآن کریم در کاخ توپقاپی و طنین اذان در مسجد ایاصوفیه نیستند به دنبال تغییر موقعیت استانبول هستند.
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهوری ترکیه نماز جمعه این هفته را در مسجد جامع ایاصوفیه در استانبول اقامه و پس از آن با خبرنگاران درباره برنامههای بزرگداشت سالگرد فتح استانبول گفتوگو کرد.
اردوغان با اشاره به سومین روز عید قربان و همزمانی آن با سالگرد فتح استانبول، گفت در مراسم «از فتح استانبول تا فتح دلها؛ جشن عید و گرامیداشت فتح» در مرکز کنگره خلیج شرکت خواهد کرد.
وی با اشاره به حضور گسترده مردم در ایاصوفیه تصریح کرد: امروز، 29 مه، این فرصت فراهم شد که نماز جمعه را در ایاصوفیه اقامه کنیم. استقبال و حضور مردم بسیار باشکوه بود. همچنین راهپیمایی از منطقه فاتح تا ایاصوفیه برگزار شد و شهروندان استانبول نماز جمعه را در این مکان تاریخی به جا آوردند.
رئیسجمهور ترکیه افزود که برنامههای جشن فتح استانبول در طول روز ادامه خواهد داشت و شامگاه نیز برنامههای ویژهای در شهر برگزار میشود.
اردوغان همچنین در واکنش به تعارف راحت الحلقوم به خبرنگاران و به خودش، با لبخند گفت: من نمیخورم، مراقب (سلامتیام) هستم.
در این برنامه، شماری از مقامهای دولتی از جمله وزیر ورزش و جوانان، وزیر کشور، رئیس مرکز ارتباطات ریاستجمهوری، استاندار استانبول و مسئولان محلی نیز اردوغان را همراهی کردند.
رژه سالگرد فتح استانبول در خیابان های این شهر
داستان نام این شهر، سفری در طول بیش از ۲۵۰۰ سال تاریخ است که به طور خلاصه میتوان آن را در پنج پرده مرور کرد:
۱. بیزانتیون (قرن ۷ پیش از میلاد): شهر توسط مهاجران یونانی تأسیس شد و به افتخار پادشاهشان «بیزاس»، آن را بیزانتیون (Byzantion) نامیدند.
۲. قسطنطنیه (۳۳۰ میلادی): وقتی کنستانتین کبیر، امپراتور روم، این شهر را پایتخت جدید خود کرد، نام آن را «روم جدید» گذاشت، اما به سرعت به نام خود او یعنی کنستانتینوپول یا همان قسطنطنیه (شهر کنستانتین) مشهور شد.
۳. استانبول (نامی در دلِ مردم): همزمان با نام رسمی «قسطنطنیه»، هر وقت از کسی که به سمت شهر می رفت پرسیده می شد کجا می روی؟، به یونانی جواب می داد: «ایس تین پولین» (به معنای «به سوی شهر») که بعدها تبدیل به استانبول شد.
۴. اسلامبول (دوران عثمانی): پس از فتح شهر در ۱۴۵۳ توسط سلطان محمد فاتح، عثمانیها با استفاده از شباهت آوایی «استانبول»، آن را به اسلامبول (شهرِ پر از اسلام) تغییر دادند تا رنگوبوی دینی به آن بدهند. با این حال، در اسناد رسمی همچنان از «قسطنطنیه» استفاده میشد.
۵. تثبیت نهایی (۱۹۳۰): پس از تشکیل جمهوری ترکیه و در راستای اصلاحات مدرنیزاسیون، دولت ترکیه در سال ۱۹۳۰ اعلام کرد که نام رسمی بینالمللی شهر در تمام زبانها باید استانبول باشد و استفاده از نام «قسطنطنیه» در مکاتبات رسمی خارجی ممنوع شد.
این عکس که در سال 1843 میلادی گرفته شده، قدیمیترین عکس شناختهشده از استانبول است که توسط عکاس فرانسوی، «ژیرو دو پرانژه» (Girault de Prangey)، از برج دیدهبانی بایزید گرفته شده است. در مرکز تصویر، مسجد نوروعثمانیه دیده میشود که در آن زمان کمتر از ۱۰۰ سال از عمرش میگذشت؛ در سمت چپ نیز مسجد ایاصوفیه قابل مشاهده است.
